Về hoạt động xây dựng cơ chế chính sách để thị trường bảo hiểm Việt Nam hoạt động, Bộ Tài chính đã xây dựng được (theo hình thức trọn gói) 2 Nghị định hướng dẫn thi hành Luật Kinh doanh bảo hiểm (KDBH) và các văn bản hướng dẫn kèm theo, xây dựng được Kế hoạch phát triển thị trường bảo hiểm Việt Nam giai đoạn 2006 – 2010, xây dựng Nghị định số 103/2008/NĐ-CP ngày 16/9/2008 thay thế Nghị định số 115/1997/NĐ-CP về bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới và Nghị định 41/2008/NĐ-CP ngày 5/5/2009 về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực KDBH. Thực tế cho thấy, hệ thống các văn bản pháp quy này đã tạo hành lang pháp lý đồng bộ, ổn định cho thị trường phát triển; kịp thời giải quyết những vấn đề phát sinh, vướng mắc trong thực tế.

Trong hoạt động kiểm tra, giám sát các doanh nghiệp, Bộ Tài chính đã thực hiện cải cách các thủ tục hành chính, đơn giản hoá và công khai hoá cơ chế quản lý, giám sát, phê chuẩn các sản phẩm bảo hiểm mới để các DNBH nhanh chóng đưa sản phẩm ra đáp ứng nhu cầu thị trường. Bộ cũng đã xây dựng phương pháp giám sát từ xa dựa trên hệ thống chỉ tiêu cảnh báo sớm nhằm thiết lập hệ thống thông tin báo cáo phục vụ giám sát từ xa. Chương trình và nội dung kiểm tra, thanh tra tại chỗ cũng được cải tiến một bước, và các kết quả kiểm toán độc lập đã được sử dụng như công cụ hỗ trợ quan trọng cho hoạt động kiểm tra, thanh tra DNBH. Ngoài ra, ngành đã xây dựng được một hệ thống cơ sở dữ liệu phục vụ cho công tác phân tích, đánh giá và dự báo tháng, quý và năm cũng như công tác phân tích, đánh giá tình hình tài chính, hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp và công tác quản lý giám sát thị trường. Việc xây dựng và thực hiện kế hoạch làm việc, kiểm tra, thanh tra hàng năm đều được đảm bảo kịp thời, hiệu quả: năm 2007, Vụ Bảo hiểm đã tiến hành 6 cuộc thanh tra, kiểm tra và một cuộc kiểm tra chuyên đề. Năm 2008, có 4 cuộc thanh tra, kiểm tra hoạt động kinh doanh và chấp hành chế độ tài chính kế toán của các doanh nghiệp bảo hiểm.. và trong 9 tháng đầu năm 2009, Cục đã tiến hành 1 cuộc kiểm tra, 1 cuộc thanh tra, qua đó đã kịp thời phát hiện những sai phạm và có giải pháp chấn chỉnh phù hợp, và các doanh nghiệp đã nộp NSNN gần 5 tỷ đồng.

Bên cạnh đó, Bộ cũng đã thực hiện đánh giá đội ngũ cán bộ, công chức nhằm xác định số lượng, chất lượng của đội ngũ cán bộ, công chức....để quy hoạch, xây dựng kế hoạch đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ cán bộ công chức. Công tác đào tạo, bồi dưỡng được thực hiện dưới nhiều hình thức như đào tạo dài hạn, ngắn hạn, đào tạo theo chuyên đề, tổ chức các lớp bồi dưỡng nghiệp vụ, thực tập tại doanh nghiệp, hội thảo, nghiên cứu, khảo sát trong, ngoài nước và tự nghiên cứu,...Ngành cũng đã phối hợp với Ngân hàng phát triển châu á mời chuyên gia nước ngoài cập nhật, bổ sung kiến thức cho cán bộ về các nội dung: phân tích tài chính, hoạt động đầu tư, hoạt động tái bảo hiểm, phân tích rủi ro trong DNBH.

Trong thời gian tới đây, để hoạt động bảo hiểm tiếp tục đi vào nề nếp, đạt mức tăng trưởng kỳ vọng, cần phải thực hiện nhiều biện pháp đồng bộ, trong đó cơ bản là các biện pháp nhằm tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước đối với hoạt động kinh doanh bảo hiểm. Theo đó, cơ quan quản lý bảo hiểm cần phải  tiếp tục hoàn thiện bộ máy, tổ chức, cơ chế tài chính của cơ quan quản lý, giám sát bảo hiểm trên cơ sở tự chủ về tài chính (thu phí giám sát, thu phí đào tạo…); tăng cường công tác dự báo, phân tích tài chính doanh nghiệp để hướng thị trường phát triển bền vững; cải cách mạnh mẽ các thủ tục hành chính, đơn giản hoá các thủ tục bồi thường; tiếp tục hoàn thiện và ban hành mới các văn bản pháp luật về kinh doanh bảo hiểm, tạo khung pháp lý minh bạch để thị trường bảo hiểm phát triển lành mạnh, an toàn và ổn định (rà soát và ban hành các quy định về quản lý và khai thác trong kinh doanh bảo hiểm;xây dựng cơ sở pháp lý khuyến khích các DNBH mở rộng kênh phân phối để người dân tiếp cận dễ dàng với các dịch vụ bảo hiểm, triển khai sản phẩm bảo hiểm mới, đặc biệt là các sản phẩm về y tế, giáo dục, hưu trí,... các chính sách khuyến khích phát triển bảo hiểm trong các lĩnh vực nông, lâm, ngư nghiệp); tiếp tục tăng cường công tác quản lý, kiểm tra, giám sát DNBH: tăng cường các đợt thanh tra, kiểm tra toàn diện và kiểm tra theo chuyên đề, xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm; phối hợp chặt chẽ với Hiệp hội bảo hiểm đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giáo dục về bảo hiểm trong cộng đồng, đồng thời chuẩn hoá công tác đào tạo của toàn ngành bảo hiểm, từ cán bộ của cơ quan quản lý, đội ngũ lãnh đạo của các doanh nghiệp bảo hiểm, đại lý, môi giới, … nâng cao chất lượng hoạt động của ngành; nghiên cứu xây dựng hệ thống thông tin kết nối giữa cơ quan quản lý nhà nước và các DNBH, phục vụ kịp thời công tác quản lý, giám sát thị trường.

Đối với các doanh nghiệp bảo hiểm, biện pháp cần phải thực hiện là các doanh nghiệp cần chủ động thực hiện các quy định về an toàn tài chính đảm bảo khả năng thanh toán của doanh nghiệp; xây dựng chiến lược phát triển doanh nghiệp ngắn và dài hạn (đến năm 2020), xây dựng các phương án đối phó khi khả năng xấu nhất xảy ra; thực hiện chính sách quản lý chi phí hợp lý, nâng cao hiệu quả kinh doanh và chất lượng phục vụ khách hàng. Việc cải thiện chất lượng công tác quản trị điều hành (nâng cao công tác tự quản thông qua xây dựng và tổ chức thực hiện các quy trình quản lý nghiệp vụ; kiểm tra, kiểm soát nội bộ nhằm phòng ngừa và hạn chế rủi ro trong hoạt động kinh doanh; tăng cường công tác đào tạo nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ bảo hiểm) cần phải được thực hiện đồng thời với việc đầu tư xây dựng và áp dụng hệ thống công nghệ thông tin phục vụ công tác quản lý nhằm giảm thiểu chi phí, hạn chế các trường hợp trục lợi bảo hiểm.

Bên cạnh đó, các doanh nghiệp cần tiếp tục nghiên cứu phát triển và đa dạng hoá sản phẩm bảo hiểm phù hợp với nhu cầu, trình độ nhận thức và sự phát triển của thị trường tài chính Việt Nam, tăng cường tính minh bạch của sản phẩm nhằm củng cố niềm tin của người tham gia bảo hiểm. Cần tập trung vào các mảng thị trường còn bỏ ngỏ và nhiều tiềm năng như: bảo hiểm vi mô, bảo hiểm y tế, giáo dục, hưu trí, bảo hiểm tín dụng, bảo hiểm nông nghiệp. Việc đơn giản hoá các thủ tục bồi thường để giải quyết quyền lợi cho khách hàng kịp thời, chính xác; tiếp tục duy trì và nghiên cứu phát triển các kênh phân phối sản phẩm mới qua ngân hàng, bưu điện, e-commerce, telemarketing,... nhằm tiết kiệm chi phí, nâng cao hiệu quả hoạt động kinh doanh; phối hợp với các cơ quan chức năng (cảnh sát giao thông, công ty giám định...) để có bước đột phá trong giải quyết, giám định thiệt hại xe cơ giới (vật chất cũng như trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới)...cùng với việc tăng cường hợp tác, chia sẻ thông tin giữa các DNBH trong công tác khai thác, giám định, bồi thường để nâng cao hiệu quả hoạt động, chống trục lợi bảo hiểm, hạn chế cạnh tranh không lành mạnh... cũng chính là những biện pháp quan trọng.

Riêng đối với Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam, việc tích cực vận động các DNBH tăng cường phối hợp trong công tác khai thác bảo hiểm và sử dụng đại lý bảo hiểm, nâng cao chất lượng hoạt động bảo hiểm, góp phần tạo lập môi trường cạnh tranh bình đẳng giữa các DNBH... cũng như việc chuyên môn hoá sâu cán bộ của Hiệp hội (Chủ tịch chuyên trách) hướng tới tách thành hai Hiệp hội riêng biệt nhân thọ và phi nhân thọ... cần được tiến hành song song với việc ơhối hợp tốt với Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, các hội ngành nghề khác để đẩy mạnh công tác tuyên truyền về bảo hiểm trong cộng đồng dân cư.

Với các biện pháp cơ bản này, hy vọng ngành bảo hiểm Việt Nam, thị trường bảo hiểm Việt Nam sẽ đạt được mục tiêu tổng doanh thu 34.764 tỷ đồng, tỷ trọng doanh thu/GDP đạt 2,4%, đầu tư trở lại nền kinh tế đạt 72.000 tỷ đồng vào năm 2010 như kế hoạch đã đề ra./.

                                       Sông Trà - Thời báo Tài chính Việt Nam