Vướng mắc còn nhiều
Qua số liệu tổng hợp từ
cuộc tổng điều tra phương tiện thủy nội địa trên phạm vi cả nước, cho thấy việc
quản lý phương tiện thủy nội địa còn nhiều bất cập, nhiều phương tiện không đảm
bảo chất lượng an toàn, mới có khoảng hơn 8% phương tiện được đăng ký, hơn 11%
phương tiện được đăng kiểm.
Ngoài phương tiện vận tải,
ngành Giao thông đường thủy nội địa còn đang sử dụng hàng ngàn phương tiện,
thiết bị chuyên dùng bốc xếp hàng hoá, phục vụ thi công các công trình trên đường
thủy nội địa mà trong đó có nhiều phương tiện, thiết bị không đảm bảo yêu cầu
chất lượng, tiềm ẩn nguyên nhân gây ra tai nạn và sự cố.
Nguyên nhân của tình trạng
các phương tiện không đăng kiểm là do chủ phương tiện chưa nhận thức được trách
nhiệm của mình trong việc chấp hành quy định của Nhà nước về quản lý phương tiện.
Mặt khác do chủ phương tiện
không thể đáp ứng đủ yêu cầu của thủ tục đăng ký nên họ cố tình không đăng ký.
Hiện nay thủ tục đăng ký phương tiện theo quy định tại Quyết định số 29/2004/QĐ-BGTVT,
chủ phương tiện phải có các loại giấy tờ như hoá đơn nộp thuế trước bạ, hợp
đồng mua phương tiện, giấy chứng nhận an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường
(đối với phương tiện thuộc dạng đăng kiểm).
Nhưng thực tế, nhiều phương
tiện không đủ các giấy tờ trên, đặc biệt là hoá đơn nộp thuế trước bạ và hợp
đồng mua phương tiện. Đây là vấn đề mà chủ phương tiện khó khắc phục, bởi lẽ thông
thường chủ phương tiện thuê đóng phương tiện tại các cơ sở đóng mới phương
tiện, trong khi đó các cơ sở này chưa được quản lý chặt chẽ và thường không có
hợp đồng mua bán phương tiện, hơn nữa chủ cơ sở mua vật tư, thiết bị và máy
không có hoá đơn mua bán.
Trong những nguyên nhân dẫn
đến tình trạng chủ phương tiện không làm thủ tục đăng ký là do mức thuế phải
nộp hiện nay được cho là cao. Trong khi đó, việc xử phạt vi phạm hành chính đối
với phương tiện không đăng ký, chỉ bị phạt tiền từ 50.000 đồng (đối với phương
tiện có trọng tải toàn phần từ 1 tấn đến dưới 5 tấn) và đến 2 triệu đồng (đối
với phương tiện có trọng tải toàn phần trên 15 tấn) mà không có biện pháp mạnh
như tạm giữ phương tiện... vì thế chủ phương tiện sẽ chấp nhận chịu phạt mà
không đăng ký phương tiện (trường hợp này thường chỉ xảy ra đối với loại phương
tiện có trọng tải toàn phần dưới 200 tấn).
Cần tháo gỡ những
khó khăn
Để phương tiện hoạt động
trên đường thủy nội địa bảo đảm tiêu chuẩn, điều kiện an toàn, trước hết cần
đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến và hướng dẫn thực hiện những quy định
của pháp luật về công tác đăng ký, đăng kiểm phương tiện thủy nội địa với những
nội dung sát thực về trình tự, thủ tục đăng ký, đăng kiểm phương tiện, sự cần
thiết phải đăng ký, đăng kiểm phương tiện.
Hình thức tuyên truyền cần
chú trọng đến những phương pháp làm cho chủ phương tiện dễ tiếp cận, như thông
qua sóng phát thanh, truyền hình, đặc biệt qua đài truyền thanh cấp xã. Nội
dung tuyên truyền cần được soạn thảo từ các cơ quan quản lý chuyên ngành và Ban
ATGT các cấp.
Nhằm quản lý tốt phương
tiện đang lưu hành, trong khi quy định về thủ tục đăng ký hiện nay có nhiều nội
dung mà chủ phương tiện không đáp ứng được, nên chăng cần có quy định tạm thời
đối với phương tiện hiện chưa đăng ký, với thủ tục đơn giản, như chỉ cần chủ
phương tiện làm đơn xin đăng ký, cam kết phương tiện đang được sử dụng không có
tranh chấp, có xác nhận của UBND cấp xã và việc đăng ký tạm thời phương tiện
giao cho cơ quan quản lý giao thông cấp huyện thực hiện.
Việc tổ chức đăng ký tạm
thời cho phương tiện cần thực hiện tại khu vực, do cán bộ cơ quan giao thông
cấp huyện trực tiếp đến từng địa bàn tiếp nhận hồ sơ và cấp giấy đăng ký theo
lịch thông báo trước cho chủ phương tiện, nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho chủ
phương tiện. Đồng thời tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra và xử phạt
nghiêm đối với phương tiện vi phạm quy định về đăng ký, đăng kiểm.
Sửa đổi mức phạt đối với
hành vi vi phạm quy định về đăng ký, đăng kiểm theo hướng tăng cao so với mức
phạt được quy định như hiện nay, có thể tăng từ 2 đến 3 lần so với mức phạt
hiện hành, nhằm răn đe và buộc chủ phương tiện phải thực hiện trách nhiệm đăng
ký, đăng kiểm phương tiện.
Đ.T - Báo Giao thông vận tải online